Category: R

data.table: แนะนำ 3 ส่วนวิธีใช้งาน package ทรงพลัง เพื่อทำงานกับข้อมูลขนาดใหญ่อย่างมีประสิทธิภาพและรวดเร็ว ในภาษา R แบบครบ — ตัวอย่างการทำงานกับข้อมูลเที่ยวบินจาก flights dataset

R ได้ชื่อว่าเป็น “statistical programming language” เพราะออกแบบมาเพื่อทำงานกับ data โดยเฉพาะ

ภาษา R มี packages มากมายที่รองรับการทำงานกับ data ในรูปแบบตาราง (tabular data) หรือ data frame อย่างตัวอย่างในภาพ:

หนึ่งใน packages ที่ได้รับความนิยมในการทำงานกับ data frame โดยเฉพาะงาน data science ได้แก่ data.table

data.table เป็น package สำหรับ data manipulation ที่มีจุดเด่น 3 อย่าง คือ:

ใช้งานง่าย (แม้จะมีการเขียนที่แตกต่างจาก functions ทั่วไป แต่มี syntax ที่ตายตัว)
ประมวลผลเร็วและประหยัด resource เพราะ data.table optimises code ที่เราเขียน
รองรับการทำงานกับ data ขนาดใหญ่ (เช่น data ที่ใช้ RAM ขนาด 10 ถึง 100 GB ในการประมวลผล)

ในบทความนี้ เราจะมาดูวิธีการใช้งาน data.table แบบครบจบใน 3 ส่วนกัน:

การใช้งาน data.table เบื้องต้น (syntax และ arguments)
การใช้งาน data.table ขั้นสูง (combining และ chaining)
Special symbols ใน data.table

ถ้าพร้อมแล้ว มาเริ่มกันเลย

🏁 Get Started With data.table

ในการเริ่มต้นใช้งาน data.table เราจะต้องทำ 2 อย่าง ได้แก่:

ติดตั้ง data.table (ทำครั้งแรกครั้งเดียว)
โหลด data.table (ทำทุกครั้งที่เริ่ม session ใหม่)

# Install data.table
install.packages("data.table")

# Load data.table
library(data.table)

เมื่อทำทั้ง 2 อย่างนี้แล้ว เราก็พร้อมที่จะใช้งาน data.table กันแล้ว

✈️ Example Dataset: flights

1️⃣ Intro to flights

ในบทความนี้ เราจะมาดูตัวอย่างการใช้ data.table กับ flights ซึ่งมีข้อมูลเที่ยวบินที่ออกจาก New York City ในปี ค.ศ. 2014 เช่น:

วันที่
สนามบินต้นทางและปลายทาง
ระยะเวลาที่เที่ยวบิน delay
ระยะเวลาบิน
ระยะทาง

Note: ดูรายละเอียดทั้งหมดของ dataset ได้ที่ GitHub

2️⃣ Get flights

เราสามารถเริ่มใช้งาน flights ใน 2 ขั้นตอน:

ขั้นที่ 1. Download ไฟล์จาก link โดยไฟล์ที่ได้จะเป็น CSV (comma-separated values):

ขั้นที่ 2. Import ข้อมูลเข้าใน R ด้วย fread() (”fast read”) ซึ่งเป็น function สำหรับโหลดข้อมูลของ data.table:

# Import the dataset
flights <- fread("flights14.csv")

เราสามารถดูตัวอย่างข้อมูลได้ด้วย head():

# Preview the dataset
head(flights)

ผลลัพธ์:

    year month   day dep_delay arr_delay carrier origin   dest air_time distance  hour
   <int> <int> <int>     <int>     <int>  <char> <char> <char>    <int>    <int> <int>
1:  2014     1     1        14        13      AA    JFK    LAX      359     2475     9
2:  2014     1     1        -3        13      AA    JFK    LAX      363     2475    11
3:  2014     1     1         2         9      AA    JFK    LAX      351     2475    19
4:  2014     1     1        -8       -26      AA    LGA    PBI      157     1035     7
5:  2014     1     1         2         1      AA    JFK    LAX      350     2475    13
6:  2014     1     1         4         0      AA    EWR    LAX      339     2454    18

✍️ Syntax: DT[i, j, by]

การใช้งาน data.table ประกอบด้วย 4 ส่วน ดังนี้:

DT[i, j, by]

DT คือ dataset ที่เราต้องการใช้งาน
i ใช้ทำงานกับ rows
j ใช้ทำงานกับ columns
by ใช้จับกลุ่มข้อมูล

เราไปดูรายละเอียดการใช้งาน i, j, และ by กัน

🍦 1st Argument: i

เราสามารถใช้งาน i ได้ 3 อย่าง:

Select rows: เลือก rows ที่ต้องการ
Filter: กรองข้อมูล
Sort: จัดลำดับข้อมูล

1️⃣ Select Rows

เราสามารถใช้ i เพื่อเลือก rows ได้ 3 แบบ:

เลือก 1 row
เลือกหลาย rows
คัด rows ที่ไม่ต้องการออก

แบบที่ #1. เลือก 1 row

เช่น เลือก row ที่ 5 จาก flights:

# Select a row
flights[5]

ผลลัพธ์:

    year month   day dep_delay arr_delay carrier origin   dest air_time distance  hour
   <int> <int> <int>     <int>     <int>  <char> <char> <char>    <int>    <int> <int>
1:  2014     1     1         2         1      AA    JFK    LAX      350     2475    13

แบบที่ #2 – เลือกหลาย rows

ซึ่งเราทำได้โดยการใช้ vector เช่น เลือก rows 1 ถึง 10:

# Select a range of rows
flights[1:10]

ผลลัพธ์:

     year month   day dep_delay arr_delay carrier origin   dest air_time distance  hour
    <int> <int> <int>     <int>     <int>  <char> <char> <char>    <int>    <int> <int>
 1:  2014     1     1        14        13      AA    JFK    LAX      359     2475     9
 2:  2014     1     1        -3        13      AA    JFK    LAX      363     2475    11
 3:  2014     1     1         2         9      AA    JFK    LAX      351     2475    19
 4:  2014     1     1        -8       -26      AA    LGA    PBI      157     1035     7
 5:  2014     1     1         2         1      AA    JFK    LAX      350     2475    13
 6:  2014     1     1         4         0      AA    EWR    LAX      339     2454    18
 7:  2014     1     1        -2       -18      AA    JFK    LAX      338     2475    21
 8:  2014     1     1        -3       -14      AA    JFK    LAX      356     2475    15
 9:  2014     1     1        -1       -17      AA    JFK    MIA      161     1089    15
10:  2014     1     1        -2       -14      AA    JFK    SEA      349     2422    18

หรือเลือก rows 1, 3, 5, 7, และ 9:

# Select multiple rows at interval
flights[c(1, 3, 5, 7, 9)]

ผลลัพธ์:

    year month   day dep_delay arr_delay carrier origin   dest air_time distance  hour
   <int> <int> <int>     <int>     <int>  <char> <char> <char>    <int>    <int> <int>
1:  2014     1     1        14        13      AA    JFK    LAX      359     2475     9
2:  2014     1     1         2         9      AA    JFK    LAX      351     2475    19
3:  2014     1     1         2         1      AA    JFK    LAX      350     2475    13
4:  2014     1     1        -2       -18      AA    JFK    LAX      338     2475    21
5:  2014     1     1        -1       -17      AA    JFK    MIA      161     1089    15

แบบที่ #3 – คัด rows ที่ไม่ต้องการออก

ซึ่งเราสามารถทำได้ 2 แบบ คือ:

ใช้ -
ใช้ !

เช่น คัด row ที่ 1 ออก โดยใช้ -:

# Deselect a row
flights[-1]

หรือใช้ !:

# Deselect a row
flights[!1]

โดยทั้งสองแบบจะให้ผลลัพธ์แบบเดียวกัน แบบนี้:

         year month   day dep_delay arr_delay carrier origin   dest air_time distance  hour
        <int> <int> <int>     <int>     <int>  <char> <char> <char>    <int>    <int> <int>
     1:  2014     1     1        -3        13      AA    JFK    LAX      363     2475    11
     2:  2014     1     1         2         9      AA    JFK    LAX      351     2475    19
     3:  2014     1     1        -8       -26      AA    LGA    PBI      157     1035     7
     4:  2014     1     1         2         1      AA    JFK    LAX      350     2475    13
     5:  2014     1     1         4         0      AA    EWR    LAX      339     2454    18
    ---                                                                                    
253311:  2014    10    31         1       -30      UA    LGA    IAH      201     1416    14
253312:  2014    10    31        -5       -14      UA    EWR    IAH      189     1400     8
253313:  2014    10    31        -8        16      MQ    LGA    RDU       83      431    11
253314:  2014    10    31        -4        15      MQ    LGA    DTW       75      502    11
253315:  2014    10    31        -5         1      MQ    LGA    SDF      110      659     8

2️⃣ Filter

นอกจากการเลือก rows เรายังสามารถใช้ i เพื่อกรอง data ได้ 3 แบบ:

กรองโดยใช้ 1 เงื่อนไข
กรองโดยใช้หลายเงื่อนไข
กรองโดยใช้ helpers

แบบที่ #1 – กรองข้อมูลโดยใช้ 1 เงื่อนไข

เช่น กรอง rows ที่มีระยะทางบิน 500 miles ขึ้นไป:

# Filter with 1 condition
flights[distance >= 500]

ผลลัพธ์:

         year month   day dep_delay arr_delay carrier origin   dest air_time distance  hour
        <int> <int> <int>     <int>     <int>  <char> <char> <char>    <int>    <int> <int>
     1:  2014     1     1        14        13      AA    JFK    LAX      359     2475     9
     2:  2014     1     1        -3        13      AA    JFK    LAX      363     2475    11
     3:  2014     1     1         2         9      AA    JFK    LAX      351     2475    19
     4:  2014     1     1        -8       -26      AA    LGA    PBI      157     1035     7
     5:  2014     1     1         2         1      AA    JFK    LAX      350     2475    13
    ---                                                                                    
198323:  2014    10    31        18       -14      UA    EWR    LAS      291     2227    16
198324:  2014    10    31         1       -30      UA    LGA    IAH      201     1416    14
198325:  2014    10    31        -5       -14      UA    EWR    IAH      189     1400     8
198326:  2014    10    31        -4        15      MQ    LGA    DTW       75      502    11
198327:  2014    10    31        -5         1      MQ    LGA    SDF      110      659     8

แบบที่ #2 – กรองข้อมูลด้วยหลายเงื่อนไข

เราสามารถเพิ่มเงื่อนไขการกรองได้ด้วย logical operators:

Operator	Meaning
`&`	AND
`\|`	OR
`!`	NOT

เช่น กรอง rows ที่:

มีระยะทางบิน 500 miles ขึ้นไป และ
ออกจากสนามบิน LaGuardia (LGA):

# Filter with multiple conditions
flights[distance >= 500 & origin == "LGA"]

ผลลัพธ์:

        year month   day dep_delay arr_delay carrier origin   dest air_time distance  hour
       <int> <int> <int>     <int>     <int>  <char> <char> <char>    <int>    <int> <int>
    1:  2014     1     1        -8       -26      AA    LGA    PBI      157     1035     7
    2:  2014     1     1        -7        -6      AA    LGA    ORD      142      733     5
    3:  2014     1     1        -7         0      AA    LGA    ORD      143      733     6
    4:  2014     1     1        -8       -17      AA    LGA    ORD      139      733     6
    5:  2014     1     1        -2        15      AA    LGA    ORD      145      733     7
   ---                                                                                    
63251:  2014    10    31        14       -17      UA    LGA    IAH      200     1416    17
63252:  2014    10    31        24        -5      UA    LGA    IAH      198     1416     6
63253:  2014    10    31         1       -30      UA    LGA    IAH      201     1416    14
63254:  2014    10    31        -4        15      MQ    LGA    DTW       75      502    11
63255:  2014    10    31        -5         1      MQ    LGA    SDF      110      659     8

แบบที่ #3 – กรองโดยใช้ helpers

เราสามารถกรองข้อมูลโดยใช้ helpers หรือ operators พิเศษ 3 อย่างนี้:

Helper	For	Syntax
`%between%`	กรองข้อมูลตาม range	`col %between% range`
`%like%`	กรองข้อมูลตาม text pattern	`col %like% pattern`
`%chin%`	กรองข้อมูลอยู่ใน set ที่กำหนด	`col %chin% set`

ตัวอย่าง:

ใช้ %between% เพื่อกรองข้อมูลที่มีระยะทางบินระหว่าง 500 ถึง 1,000 miles:

# Filter using %between%
flights[distance %between% c(500, 1000)]

ผลลัพธ์:

        year month   day dep_delay arr_delay carrier origin   dest air_time distance  hour
       <int> <int> <int>     <int>     <int>  <char> <char> <char>    <int>    <int> <int>
    1:  2014     1     1        18        69      AA    JFK    ORD      155      740    17
    2:  2014     1     1        -7        -6      AA    LGA    ORD      142      733     5
    3:  2014     1     1        -7         0      AA    LGA    ORD      143      733     6
    4:  2014     1     1        -8       -17      AA    LGA    ORD      139      733     6
    5:  2014     1     1        -2        15      AA    LGA    ORD      145      733     7
   ---                                                                                    
79754:  2014    10    31        10        -5      UA    EWR    ORD      110      719     6
79755:  2014    10    31         5         2      UA    EWR    ORD      132      719    10
79756:  2014    10    31       427       393      UA    EWR    ORD      100      719    21
79757:  2014    10    31        -4        15      MQ    LGA    DTW       75      502    11
79758:  2014    10    31        -5         1      MQ    LGA    SDF      110      659     8

Note: code นี้ให้ผลลัพธ์เดียวกับการเขียน flights[distance >= 500 & distance <= 1000] แต่การใช้ %between% ทำให้ code สั้นและอ่านง่ายกว่า

ใช้ %like% เพื่อกรองข้อมูลที่สนามบินปลายทางขึ้นต้นด้วย “A” เช่น “ABQ”, “ACK”, “AGS”:

# Filter using %like%
flights[dest %like% "^A"]

ผลลัพธ์:

        year month   day dep_delay arr_delay carrier origin   dest air_time distance  hour
       <int> <int> <int>     <int>     <int>  <char> <char> <char>    <int>    <int> <int>
    1:  2014     1     1        -1         1      AA    JFK    AUS      232     1521    17
    2:  2014     1     1        -5        16      B6    JFK    AUS      247     1521    20
    3:  2014     1     1        21        21      B6    JFK    AUS      237     1521     9
    4:  2014     1     1        10         4      B6    JFK    ABQ      280     1826    20
    5:  2014     1     1        10        10      DL    LGA    ATL      126      762    18
   ---                                                                                    
15630:  2014    10    31        50        43      UA    EWR    ATL      113      746    15
15631:  2014    10    31        -5       -38      UA    EWR    ATL      111      746     5
15632:  2014    10    31        -5        -2      UA    EWR    AUS      211     1504    15
15633:  2014    10    31        -9       -15      UA    EWR    ATL      119      746    11
15634:  2014    10    31        11       -10      UA    EWR    ATL      109      746     8

ใช้ %chin% เพื่อกรองข้อมูลที่สนามบินปลายทาง คือ ATL, LAX, หรือ ORD:

# Filter using %chin%
flights[dest %chin% c("ATL", "LAX", "ORD")]

ผลลัพธ์:

        year month   day dep_delay arr_delay carrier origin   dest air_time distance  hour
       <int> <int> <int>     <int>     <int>  <char> <char> <char>    <int>    <int> <int>
    1:  2014     1     1        14        13      AA    JFK    LAX      359     2475     9
    2:  2014     1     1        -3        13      AA    JFK    LAX      363     2475    11
    3:  2014     1     1         2         9      AA    JFK    LAX      351     2475    19
    4:  2014     1     1         2         1      AA    JFK    LAX      350     2475    13
    5:  2014     1     1         4         0      AA    EWR    LAX      339     2454    18
   ---                                                                                    
38827:  2014    10    31        10        -5      UA    EWR    ORD      110      719     6
38828:  2014    10    31         3       -32      UA    EWR    LAX      320     2454    20
38829:  2014    10    31         5         2      UA    EWR    ORD      132      719    10
38830:  2014    10    31       427       393      UA    EWR    ORD      100      719    21
38831:  2014    10    31        10       -27      UA    EWR    LAX      326     2454    10

3️⃣ Sort

สุดท้าย เราสามารถใช้ i เพื่อเรียงลำดับข้อมูลได้ 3 แบบ:

Sort ascending (A—Z)
Sort descending (Z—A)
Sort by multiple columns

แบบที่ #1 – Sort ascending

เช่น จัดเรียงตามชื่อสนามบินต้นทาง จาก A—Z:

# Sort ascending
flights[order(origin)]

ผลลัพธ์:

         year month   day dep_delay arr_delay carrier origin   dest air_time distance  hour
        <int> <int> <int>     <int>     <int>  <char> <char> <char>    <int>    <int> <int>
     1:  2014     1     1         4         0      AA    EWR    LAX      339     2454    18
     2:  2014     1     1        -5       -17      AA    EWR    MIA      161     1085    16
     3:  2014     1     1       191       185      AA    EWR    DFW      214     1372    16
     4:  2014     1     1        -1        -2      AA    EWR    DFW      214     1372    14
     5:  2014     1     1        -3       -10      AA    EWR    MIA      154     1085     6
    ---                                                                                    
253312:  2014    10    31        24        -5      UA    LGA    IAH      198     1416     6
253313:  2014    10    31         1       -30      UA    LGA    IAH      201     1416    14
253314:  2014    10    31        -8        16      MQ    LGA    RDU       83      431    11
253315:  2014    10    31        -4        15      MQ    LGA    DTW       75      502    11
253316:  2014    10    31        -5         1      MQ    LGA    SDF      110      659     8

แบบที่ #2 – Sorting descending

เราเรียงข้อมูลแบบ descending (Z—A) ได้ 2 วิธี:

ใช้ decreasing = TRUE
ใช้ -

เช่น จัดเรียงตามชื่อสนามบินต้นทาง จาก Z-A โดยใช้ decreasing = TRUE:

# Sort descending with decreasing = TRUE
flights[order(origin, decreasing = TRUE)]

หรือโดยใช้ -:

# Sort descending with -
flights[order(-origin)]

เราจะได้ผลลัพธ์แบบเดียวกัน:

         year month   day dep_delay arr_delay carrier origin   dest air_time distance  hour
        <int> <int> <int>     <int>     <int>  <char> <char> <char>    <int>    <int> <int>
     1:  2014     1     1        -8       -26      AA    LGA    PBI      157     1035     7
     2:  2014     1     1        -7        -6      AA    LGA    ORD      142      733     5
     3:  2014     1     1        -7         0      AA    LGA    ORD      143      733     6
     4:  2014     1     1        -8       -17      AA    LGA    ORD      139      733     6
     5:  2014     1     1        -2        15      AA    LGA    ORD      145      733     7
    ---                                                                                    
253312:  2014    10    31        41        19      UA    EWR    SFO      344     2565    12
253313:  2014    10    31       427       393      UA    EWR    ORD      100      719    21
253314:  2014    10    31        10       -27      UA    EWR    LAX      326     2454    10
253315:  2014    10    31        18       -14      UA    EWR    LAS      291     2227    16
253316:  2014    10    31        -5       -14      UA    EWR    IAH      189     1400     8

แบบที่ #3 – Sort by multiple columns

เช่น จัดเรียงตามชื่อสนามบินต้นทางและปลายทาง ตามลำดับ:

# Sort by multiple columns
flights[order(origin, dest)]

ผลลัพธ์:

         year month   day dep_delay arr_delay carrier origin   dest air_time distance  hour
        <int> <int> <int>     <int>     <int>  <char> <char> <char>    <int>    <int> <int>
     1:  2014     1     2        -2       -25      EV    EWR    ALB       30      143     7
     2:  2014     1     3        88        79      EV    EWR    ALB       29      143    23
     3:  2014     1     4       220       211      EV    EWR    ALB       32      143    15
     4:  2014     1     4        35        19      EV    EWR    ALB       32      143     7
     5:  2014     1     5        47        42      EV    EWR    ALB       26      143     8
    ---                                                                                    
253312:  2014    10    29         0         9      MQ    LGA    XNA      174     1147     6
253313:  2014    10    29        -5       -16      MQ    LGA    XNA      162     1147    14
253314:  2014    10    30        -4       -23      MQ    LGA    XNA      154     1147     6
253315:  2014    10    30        -7       -11      MQ    LGA    XNA      157     1147    14
253316:  2014    10    31        -5       -11      MQ    LGA    XNA      165     1147     6

🧮 2nd Argument: j

เราสามารถใช้ j เพื่อทำงานได้ 3 อย่าง ได้แก่:

Select columns: เลือก columns ที่ต้องการ
Compute: วิเคราะห์ข้อมูล
Create columns: สร้าง columns ใหม่

1️⃣ Select Columns

เราสามารถใช้ j เพื่อเลือก columns ได้ 3 แบบ:

เลือก 1 column
เลือกหลาย columns
คัด columns ที่ไม่ต้องการออก

แบบที่ #1 – เลือก 1 column

เช่น เลือก column สนามบินต้นทาง:

# Select a column
flights[, "origin"]

ผลลัพธ์:

        origin
        <char>
     1:    JFK
     2:    JFK
     3:    JFK
     4:    LGA
     5:    JFK
    ---       
253312:    LGA
253313:    EWR
253314:    LGA
253315:    LGA
253316:    LGA

Note: เราสามารถใช้ตำแหน่ง (1, 2, 3, …) แทนชื่อ columns ("origin") ได้ แต่ไม่เป็นที่นิยม เพราะ columns อาจขยับตำแหน่งได้ และทำให้ผลลัพธ์เปลี่ยนไปได้

แบบที่ #2 – เลือกหลาย columns

เราใช้ j เพื่อเลือกหลาย columns ได้ 3 วิธี:

Vector
List หรือ .()
..

เช่น เลือก 3 columns คือ:

สนามบินต้นทาง
สนามบินปลายทาง
ระยะเวลาบิน

โดยใช้ vector:

# Select multiple columns with a vector
flights[, c("origin", "dest", "air_time")]

ผลลัพธ์:

        origin   dest air_time
        <char> <char>    <int>
     1:    JFK    LAX      359
     2:    JFK    LAX      363
     3:    JFK    LAX      351
     4:    LGA    PBI      157
     5:    JFK    LAX      350
    ---                       
253312:    LGA    IAH      201
253313:    EWR    IAH      189
253314:    LGA    RDU       83
253315:    LGA    DTW       75
253316:    LGA    SDF      110

โดยใช้ list:

# Select multiple columns with a list
flights[, list(origin, dest, air_time)]

หรือใช้ .() ซึ่งเป็น shorthand สำหรับ list:

# Select multiple columns using .()
flights[, .(origin, dest, air_time)]

ผลลัพธ์:

        origin   dest air_time
        <char> <char>    <int>
     1:    JFK    LAX      359
     2:    JFK    LAX      363
     3:    JFK    LAX      351
     4:    LGA    PBI      157
     5:    JFK    LAX      350
    ---                       
253312:    LGA    IAH      201
253313:    EWR    IAH      189
253314:    LGA    RDU       83
253315:    LGA    DTW       75
253316:    LGA    SDF      110

โดยใช้ .. ซึ่งเรามักใช้วิธีนี้เมื่อต้องการเลือก columns แบบ dynamic:

# Select multiple columns using ..

## Create a vector of column names
cols <- c("origin", "dest", "air_time")

## Select using ..
flights[, ..cols]

ผลลัพธ์:

        origin   dest air_time
        <char> <char>    <int>
     1:    JFK    LAX      359
     2:    JFK    LAX      363
     3:    JFK    LAX      351
     4:    LGA    PBI      157
     5:    JFK    LAX      350
    ---                       
253312:    LGA    IAH      201
253313:    EWR    IAH      189
253314:    LGA    RDU       83
253315:    LGA    DTW       75
253316:    LGA    SDF      110

Note: ความแตกต่างระหว่าง vector และ list หรือ .() และ .. คือ:

vector ให้ผลลัพธ์ที่เป็น vector
List หรือ .() และ .. ให้ผลลัพธ์เป็น data.table (data frame ของ data.table)

แบบที่ #3 – คัด columns ที่ไม่ต้องการออก

เราสามารถคัด columns ที่ไม่ต้องการออกได้ 2 วิธี:

ใช้ -
ใช้ !

เช่น เอาชื่อสายการบินออก โดยใช้ -:

# Deselect a column using -
flights[, -c("carrier")]

หรือใช้ !:

# Deselect a column using !
flights[, !c("carrier")]

ผลลัพธ์:

         year month   day dep_delay arr_delay origin   dest air_time distance  hour
        <int> <int> <int>     <int>     <int> <char> <char>    <int>    <int> <int>
     1:  2014     1     1        14        13    JFK    LAX      359     2475     9
     2:  2014     1     1        -3        13    JFK    LAX      363     2475    11
     3:  2014     1     1         2         9    JFK    LAX      351     2475    19
     4:  2014     1     1        -8       -26    LGA    PBI      157     1035     7
     5:  2014     1     1         2         1    JFK    LAX      350     2475    13
    ---                                                                            
253312:  2014    10    31         1       -30    LGA    IAH      201     1416    14
253313:  2014    10    31        -5       -14    EWR    IAH      189     1400     8
253314:  2014    10    31        -8        16    LGA    RDU       83      431    11
253315:  2014    10    31        -4        15    LGA    DTW       75      502    11
253316:  2014    10    31        -5         1    LGA    SDF      110      659     8

2️⃣ Compute

นอกจากการเลือก columns เรายังสามารถใช้ j เพื่อวิเคราะห์หรือข้อมูล (summarise, aggregate) ได้

เช่น หาค่าเฉลี่ยของระยะเวลาบิน:

# Calculate mean
flights[, mean(air_time)]

ผลลัพธ์:

[1] 156.7228

หรือ หาค่าเฉลี่ย และ standard deviation (SD) ของระยะเวลาบิน:

# Calculate mean and SD
flights[, .(avg_air_time = mean(air_time),
            sd_air_time = sd(air_time))]

ผลลัพธ์:

   avg_air_time sd_air_time      n
          <num>       <num>  <int>
1:     156.7228    96.12978 253316

Note: เราสามารถวิเคราะห์ข้อมูลโดยไม่ตั้งชื่อให้กับผลลัพธ์ได้ (avg_air_time, sd_air_time, n) แต่การตั้งชื่อจะช่วยให้เราอ่าน output ได้ง่ายขึ้น

3️⃣ Create Columns

สุดท้าย เราสามารถใช้ j สร้าง columns ใหม่ได้ร่วมกับ:

:= สำหรับสร้าง 1 column
`:=` สำหรับสร้างหลาย columns

เช่น สร้าง column ความเร็วในการบิน (ระยะทาง / เวลา) ด้วย :=:

# Creating 1 new column
flights[, speed := distance / (air_time / 60)]

ผลลัพธ์:

    year month   day dep_delay arr_delay carrier origin   dest air_time distance  hour    speed
   <int> <int> <int>     <int>     <int>  <char> <char> <char>    <int>    <int> <int>    <num>
1:  2014     1     1        14        13      AA    JFK    LAX      359     2475     9 413.6490
2:  2014     1     1        -3        13      AA    JFK    LAX      363     2475    11 409.0909
3:  2014     1     1         2         9      AA    JFK    LAX      351     2475    19 423.0769
4:  2014     1     1        -8       -26      AA    LGA    PBI      157     1035     7 395.5414
5:  2014     1     1         2         1      AA    JFK    LAX      350     2475    13 424.2857
6:  2014     1     1         4         0      AA    EWR    LAX      339     2454    18 434.3363

Note:

เราหาร air_time ด้วย 60 เพื่อแปลงหน่วยจากนาทีเป็นชั่วโมง และทำให้ผลลัพธ์ที่ได้เป็นหน่วย miles/hour
สังเกตว่า column ใหม่จะอยู่ท้ายสุดของ data.table

หรือ สร้าง 2 columns พร้อมกัน เช่น:

ความเร็วในการบิน (ระยะทาง / เวลา)
ระยะเวลาที่ delay โดยรวม (delay ขาออก + delay ขาเข้า)

ด้วย `:=`:

# Creating multiple new column
flights[, `:=`(speed = distance / (air_time / 60),
               total_delay = dep_delay + arr_delay)]

ผลลัพธ์:

    year month   day dep_delay arr_delay carrier origin   dest air_time distance  hour    speed total_delay
   <int> <int> <int>     <int>     <int>  <char> <char> <char>    <int>    <int> <int>    <num>       <int>
1:  2014     1     1        14        13      AA    JFK    LAX      359     2475     9 413.6490          27
2:  2014     1     1        -3        13      AA    JFK    LAX      363     2475    11 409.0909          10
3:  2014     1     1         2         9      AA    JFK    LAX      351     2475    19 423.0769          11
4:  2014     1     1        -8       -26      AA    LGA    PBI      157     1035     7 395.5414         -34
5:  2014     1     1         2         1      AA    JFK    LAX      350     2475    13 424.2857           3
6:  2014     1     1         4         0      AA    EWR    LAX      339     2454    18 434.3363           4

🤝 3rd Argument: by

เราใช้ by เพื่อจับกลุ่มข้อมูล ซึ่งมีประโยชน์มากเวลาที่เราต้องการวิเคราะห์ข้อมูลเป็น ๆ กลุ่ม

เราสามารถใช้ by ได้ 2 แบบ:

จับกลุ่มด้วย 1 column
จับกลุ่มด้วยหลาย columns

แบบที่ #1 – จับกลุ่มด้วย 1 column

เช่น หาค่าเฉลี่ยของ delay ขาออก ตามชื่อสนามบินต้นทาง:

# Group by 1 column
flights[, mean(dep_delay), by = origin]

ผลลัพธ์:

   origin       V1
   <char>    <num>
1:    JFK 11.44617
2:    LGA 10.60500
3:    EWR 15.21248

แบบที่ #2 – จับกลุ่มด้วยหลาย columns

เราจับกลุ่มด้วยหลาย columns ได้ด้วย 2 วิธี คือ:

Vector
List หรือ .()

เช่น หาค่าเฉลี่ยของ delay ขาออก โดยจับกลุ่มตามชื่อสนามบินต้นทางและปลายทาง ตามลำดับ

วิธีที่ 1. ใช้ vector:

# Group by with a vector
flights[, mean(dep_delay), by = c("origin", "dest")]

ผลลัพธ์:

     origin   dest        V1
     <char> <char>     <num>
  1:    JFK    LAX  8.359718
  2:    LGA    PBI 10.168617
  3:    EWR    LAX 15.882631
  4:    JFK    MIA 10.008364
  5:    JFK    SEA 10.858953
 ---                        
217:    LGA    AVL -6.500000
218:    LGA    GSP  6.000000
219:    LGA    SBN  5.000000
220:    EWR    SBN -1.500000
221:    LGA    DAL -6.266667

วิธีที่ 2. ใช้ list:

# Group by with a list
flights[, mean(dep_delay), by = list(origin, dest)]

หรือใช้ .():

# Group by with .()
flights[, mean(dep_delay), by = .(origin, dest)]

ผลลัพธ์:

     origin   dest        V1
     <char> <char>     <num>
  1:    JFK    LAX  8.359718
  2:    LGA    PBI 10.168617
  3:    EWR    LAX 15.882631
  4:    JFK    MIA 10.008364
  5:    JFK    SEA 10.858953
 ---                        
217:    LGA    AVL -6.500000
218:    LGA    GSP  6.000000
219:    LGA    SBN  5.000000
220:    EWR    SBN -1.500000
221:    LGA    DAL -6.266667

Note: เช่นเดียวกับการเลือก columns …

ถ้าเราใช้ vector เราจะได้ผลลัพธ์เป็น vector
ถ้าใช้ list หรือ .() เราจะได้ data.table

🔗 Combining & Chaining

เราสามารถปลอดล็อกพลังที่แท้จริงของ data.table ได้ด้วย 2 วิธี:

Combining: ใช้ i, j, by ร่วมกัน เพื่อตอบโจทย์ที่ซับซ้อน
Chaining: เชื่อมต่อ data.table เข้าด้วยกัน

1️⃣ Combining

ยกตัวอย่างเช่น:

หาค่าเฉลี่ยของความเร็ว
เฉพาะเที่ยวบินที่มีระยะทางตั้งแต่ 500 miles ขึ้นไป
โดยจับกลุ่มตามชื่อสนามบินต้นทาง:

# Combining
flights[distance >= 500, 
        .(avg_speed = mean(distance / (air_time / 60))), 
        by = origin]

อธิบาย code:

distance >= 500 เลือกเฉพาะข้อมูลที่มีระยะทางตั้งแต่ 500 miles ขึ้นไป
.(avg_speed = mean(distance / (air_time / 60))) หาค่าเฉลี่ยของความเร็ว
by = origin] จับกลุ่มข้อมูลด้วยสนามบินต้นทาง

ผลลัพธ์:

   origin avg_speed
   <char>     <num>
1:    JFK  436.6284
2:    LGA  407.5462
3:    EWR  417.1765

2️⃣ Chaining

Chaining คือ การนำ code มาต่อกัน เพื่อส่ง output ต่อกันเป็นทอด ๆ:

DT[...][...][...]

เช่น ค้นหาสนามบินปลายทาง 5 อันดับแรกที่มีค่าเฉลี่ย delay ขาเข้ามากที่สุด ในเดือนสิงหาคม:

# Chaining
flights[month == 8,
        .(avg_arr_delay = mean(arr_delay)),
        by = dest][order(-avg_arr_delay)][1:5]

อธิบาย code:

month == 8 เลือกข้อมูลจากเดือนสิงหาคม
.(avg_arr_delay = mean(arr_delay)) คำนวณค่าเฉลี่ย delay ขาเข้า
by = dest จับกลุ่มตามสนามบินปลายทาง
[order(-avg_arr_delay)] จัดลำดับตามค่าเฉลี่ย delay ขาเข้า แบบ descending
[1:5] เลือกเฉพาะ 5 rows แรกมาแสดง

ผลลัพธ์:

     dest avg_arr_delay
   <char>         <num>
1:    LIT      37.06452
2:    DSM      22.85714
3:    CAK      19.60976
4:    TYS      19.44681
5:    TVC      19.00000

🍩 Special Symbols

เพื่อช่วยให้เราทำงานได้ง่ายขึ้น data.table มี special symbols 3 ตัวที่เราสามารถเรียกใช้ในการทำงานได้:

.N
.SD
.SDcols

1️⃣ .N

.N เป็น special symbol ที่เก็บจำนวน rows ของ data.table เอาไว้ (เช่น 500)

เรามักใช้งาน .N ใน 2 กรณีหลัก ๆ ได้แก่:

เลือก rows
นับจำนวนข้อมูล

กรณีที่ 1. เลือก rows

เช่น เลือก row ที่ 500 จนถึง row สุดท้าย:

# Select rows with .N
flights[500:.N]

ผลลัพธ์:

         year month   day dep_delay arr_delay carrier origin   dest air_time distance  hour
        <int> <int> <int>     <int>     <int>  <char> <char> <char>    <int>    <int> <int>
     1:  2014     1     1        81        86      WN    EWR    HOU      222     1411    17
     2:  2014     1     1        -3        -4      WN    EWR    MDW      128      711     7
     3:  2014     1     1         0        22      WN    EWR    MDW      144      711    12
     4:  2014     1     1        88       190      WN    EWR    MDW      130      711    21
     5:  2014     1     1        45        63      WN    EWR    MDW      141      711    16
    ---                                                                                    
252813:  2014    10    31         1       -30      UA    LGA    IAH      201     1416    14
252814:  2014    10    31        -5       -14      UA    EWR    IAH      189     1400     8
252815:  2014    10    31        -8        16      MQ    LGA    RDU       83      431    11
252816:  2014    10    31        -4        15      MQ    LGA    DTW       75      502    11
252817:  2014    10    31        -5         1      MQ    LGA    SDF      110      659     8

กรณีที่ 2. นับจำนวนข้อมูล

เช่น นับจำนวนข้อมูลการบินตามสนามบินต้นทางแต่ละแห่ง:

# Compute with .N
flights[, .N, by = origin]

ผลลัพธ์:

   origin     N
   <char> <int>
1:    JFK 81483
2:    LGA 84433
3:    EWR 87400

2️⃣ .SD

.SD ย่อมาจาก “Subset of Data” ซึ่งหมายถึง ชุดข้อมูลย่อยที่เกิดจากการจับกลุ่มด้วย by

เรามักใช้ .SD ในการคำนวณคู่กับ lapply() function เพื่อวิเคราะห์ข้อมูลตามกลุ่ม

เช่น หาค่าสูงสุดของแต่ละ columns ในแต่ละเดือน:

# Compute with .SD
flights[,
        lapply(.SD, max, na.rm = TRUE),
        by = month]

ผลลัพธ์:

    month  year   day dep_delay arr_delay carrier origin   dest air_time distance  hour
    <int> <int> <int>     <int>     <int>  <char> <char> <char>    <int>    <int> <int>
 1:     1  2014    31       973       996      WN    LGA    XNA      688     4983    24
 2:     2  2014    28      1014      1007      WN    LGA    XNA      685     4983    24
 3:     3  2014    31       920       925      WN    LGA    XNA      706     4983    24
 4:     4  2014    30      1241      1223      WN    LGA    XNA      664     4983    24
 5:     5  2014    31       889       879      WN    LGA    XNA      650     4983    24
 6:     6  2014    30      1071      1073      WN    LGA    XNA      640     4983    24
 7:     7  2014    31      1087      1090      WN    LGA    XNA      638     4983    24
 8:     8  2014    31       978       964      WN    LGA    XNA      635     4983    24
 9:     9  2014    30      1056      1115      WN    LGA    XNA      635     4983    23
10:    10  2014    31      1498      1494      WN    LGA    XNA      662     4983    24

3️⃣ .SDcols

.SDcols เป็น special symbol ที่เก็บชื่อ columns ของ .SD เอาไว้

เรามักใช้ .SDcols คู่กับ .SD และ lapply() เพื่อวิเคราะห์เฉพาะ columns ที่ต้องการ

เช่น หาเวลา delay สูงสุดของขาเข้าและขาออกในแต่ละเดือน:

# Compute with .SDcols
flights[,
        lapply(.SD, max, na.rm = TRUE),
        by = month,
        .SDcols = c("arr_delay", "dep_delay")]

ผลลัพธ์:

    month arr_delay dep_delay
    <int>     <int>     <int>
 1:     1       996       973
 2:     2      1007      1014
 3:     3       925       920
 4:     4      1223      1241
 5:     5       879       889
 6:     6      1073      1071
 7:     7      1090      1087
 8:     8       964       978
 9:     9      1115      1056
10:    10      1494      1498

😎 Conclusion

ในบทความนี้ เราได้ไปดูวิธีใช้ data.table เพื่อทำทำงานกับข้อมูลขนาดใหญ่กัน

เราได้เห็นว่า data.table มีหลักการเขียนดังนี้:

DT[i, j, by]

และแต่ละ argument มีการใช้งานดังนี้:

Argument i:

Use Case	Example
Select rows	`flights[1:5]`
Filter	`flights[distance >= 500]`
Sort	`flights[order(origin)]`

Argument j:

Use Case	Example
Select columns	`flights[, .(origin, dest)]`
Compute	`flights[, mean(air_time)]`
Create columns	`flights[, speed := distance / (air_time / 60)]`

Argument by:

Use Case	Example
Group data	`flights[by = origin]`

Special symbols:

Symbol	Meaning
`.N`	จำนวน rows
`.SD`	Subset of Data
`.SDcols`	columns ใน Subset of Data

เราสามารถใช้ทุก arguments ร่วมกัน (combining) หรือเชื่อมต่อ data.table (chaining) เพื่อตอบโจทย์ที่ซับซ้อนได้

🎒 Learn More About data.table

😺 GitHub

ดู code ตัวอย่างทั้งหมดในบทความนี้ได้ที่ GitHub

📚 อ่านเพิ่มเติมเกี่ยวกับ data.table

📑 Cheat Sheets ในการใช้งาน data.table

📃 References

✅ R Book for Psychologists: หนังสือภาษา R สำหรับนักจิตวิทยา

📕 ขอฝากหนังสือเล่มแรกในชีวิตด้วยนะครับ 😆

🙋 ใครที่กำลังเรียนจิตวิทยาหรือทำงานสายจิตวิทยา และเบื่อที่ต้องใช้ software ราคาแพงอย่าง SPSS และ Excel เพื่อทำข้อมูล

💪 ผมขอแนะนำ R Book for Psychologists หนังสือสอนใช้ภาษา R เพื่อการวิเคราะห์ข้อมูลทางจิตวิทยา ที่เขียนมาเพื่อนักจิตวิทยาที่ไม่เคยมีประสบการณ์เขียน code มาก่อน

ในหนังสือ เราจะปูพื้นฐานภาษา R และพาไปดูวิธีวิเคราะห์สถิติที่ใช้บ่อยกัน เช่น:

Correlation
t-tests
ANOVA
Reliability
Factor analysis

🚀 เมื่ออ่านและทำตามตัวอย่างใน R Book for Psychologists ทุกคนจะไม่ต้องพึง SPSS และ Excel ในการทำงานอีกต่อไป และสามารถวิเคราะห์ข้อมูลด้วยตัวเองได้ด้วยความมั่นใจ

แล้วทุกคนจะแปลกใจว่า ทำไมภาษา R ง่ายขนาดนี้ 🙂‍↕️

👉 สนใจดูรายละเอียดหนังสือได้ที่ meb:

ดูรายละเอียดหนังสือ R Book for Psychologists

2025-02-13

R Control Flow: วิธีเขียน if, for, while ในภาษา R เพื่อการทำงานที่ง่ายขึ้น พร้อมตัวอย่าง

ในการเขียน code เรามักจะเจอกับงานที่เราต้องทำซ้ำ ๆ เช่น เปลี่ยนตัวเลขในช่วงที่กำหนด (เช่น 80 ถึง 100) ให้เป็นเกรด (เช่น A)

แทนที่เราจะเขียน code ใหม่ทุกครั้งที่เราเจอตัวเลข (เช่น 89, 82, 91) เราสามารถใช้ control flow เข้ามาช่วย automate งาน ลดเวลาและภาระงานของเราลงไปได้

ในบทความนี้ เราจะมาดูวิธีเขียน control flow ในภาษา R กัน:

If-else:
- if
- else
- else if
Loops:
- for
- while
Loop control:
- next
- break

ถ้าพร้อมแล้ว มาเริ่มกันเลย

🕹️ If-Else

ในการเขียน if-else เรามี 3 syntax ที่ต้องทำความเข้าใจ:

if
else
else if

1️⃣ if

เราใช้ if เพื่อกำหนดเงื่อนไขในการทำงาน

เช่น ถ้าคะแนนมากกว่า 60 ให้ผ่าน:

if (score >= 60) {
	print("Pass")
}

ถ้าไม่ตรงกับเงื่อนไข R จะรัน code บรรทัดถัดไป

2️⃣ else

เราใช้ else เพื่อกำหนด action ที่ต้องทำเมื่อข้อมูลไม่เข้าเงื่อนไข

เช่น ถ้าน้อยกว่า 60 ให้ไม่ผ่าน:

if (score >= 60) {
	print("Pass")
} else {
	print("Fail")
}

ในครั้งนี้ R จะแสดงคำว่า “Pass” หรือ “Fail” ก่อนจะรัน code บรรทัดถัดไป

3️⃣ else if

ถ้าเรามีมากกว่า 2 เงื่อนไข ให้ใช้ else if เพื่อกำหนดเงื่อนไขเพิ่มเติม

เช่น ตัดเกรดตามช่วงคะแนน:

if (score >= 90) {
	print("A")
} else if (score >= 80) {
	print("B")
} else if (score >= 70) {
	print("C")
} else if (score >= 60) {
	print("D")
} else {
	print("F")
}

ใน code นี้ R จะรันแต่ละบรรทัด และถ้าข้อมูลที่มีตรงกับเงื่อนไข ก็จะทำตาม action ในบรรทัดนั้น

เช่น เรากำหนดให้:

score <- 71

R จะรัน else if จนถึงบรรทัดที่ 5 แล้วทำ action ที่อยู่ในบรรทัด 6:

🔁 Loops

Loops ใช้ในการทำ task ซ้ำเรื่อย ๆ ตามเงื่อนไขที่กำหนด

เราสามารถเขียน loop ได้ 2 แบบ คือ:

for
while

1️⃣ for

for ใช้สำหรับทำงานซ้ำ ๆ ที่เรารู้ว่าจะต้องทำกี่ครั้ง

เช่น เรามีรายชื่อเพื่อนที่เราอยากจะทักทาย:

friends <- c("John",
             "Sarah", 
             "Emma",
             "Mike")

เราสามารถใช้ for loop ช่วยได้แบบนี้:

for (friend in friends) {
  print(paste("Hello,", friend))
}

ผลลัพธ์:

2️⃣ while

เราใช้ while เมื่อต้องทำงานซ้ำ ๆ ที่เราไม่รู้ว่าจะต้องทำกี่ครั้ง

โดย while จะทำงานไปเรื่อย ๆ จนกว่าเงื่อนไขที่กำหนดจะไม่เป็นจริง

เช่น ทอยเต๋าเรื่อย ๆ จนกว่าจะได้เลข 6:

set.seed(42)

roll <- sample(1:6, 1)

while (roll != 6) {
  print(paste("Rolled:", roll, "Not yet..."))
  roll <- sample(1:6, 1)
}

print("You rolled a 6! Congratulations!")

อธิบาย code:

Code	Explain
`set.seed(42)`	ทำให้ code ให้ผลลัพธ์เหมือนกันทุกครั้ง
`sample(1:6, 1)`	สุ่ม 1 เลข ระหว่าง 1 ถึง 6
`while (roll != 6) {...}`	จนกว่า roll จะเท่ากับ 6 ให้ทำ action ใน `{...}`
`print("You rolled a 6! Congratulations!")`	ถ้าหลุดจาก while loop แล้ว ให้ print “You rolled a 6! Congratulations!”

ถ้ารัน code แล้ว เราจะได้ผลลัพธ์แบบนี้:

จะเห็นว่า while loop หยุดเมื่อ roll != 6 ไม่เป็นจริง (เมื่อ roll = 6)

🚸 Loop Control

ในการเขียน for และ while loops เรามี 2 statements ที่ช่วยกำกับ loops ได้ คือ:

next
break

1️⃣ next

next ใช้เพื่อข้ามข้อมูลที่เราไม่ต้องการให้เกิด action

เช่น เรามี list ของสี:

colours <- c("🟢", "🔴", "🔵", "🔴", "🟠", "🟢")

ซึ่งเราต้องการ print เฉพาะสีโทนเย็น (skip สีโทนร้อน เช่น 🔴, 🟠) เราสามารถใช้ next คู่กับ if และ for ได้แบบนี้:

for (colour in colours) {
  if (colour == "🔴" | colour == "🟠") next
  print(colour)  
}

ผลลัพธ์:

จะเห็นได้ว่า code ของเราข้ามข้อมูลที่เป็นสีโทนร้อน และ print เฉพาะสีโทนเย็นออกมา

2️⃣ break

break ทำหน้าที่คล้าย next

แต่แทนที่จะข้ามข้อมูลไป break จะหยุดการทำงานของ loop และปล่อยให้ R รัน code บรรทัดหลังจาก loop ได้

เช่น เรามี while loop ที่นับเลขตั้งแต่ 10 ถึง 0:

time <- 10  # Start countdown

while (time > 0) {
  print(paste("Counting down:", time))
  time <- time - 1
}

ถ้าเราไม่ใส่ break, while loop ของเราจะนับเลขถึง 0:

แต่ถ้าเราใส่ break เข้าไป while loop จะหยุดนับ ณ ตัวเลขที่เรากำหนด:

time <- 10  # Start countdown

while (time > 0) {
  if (time == 4) {
    print("Countdown stopped.")
    break  # Stop the loop when time reaches 4
  }
  print(paste("Counting down:", time))
  time <- time - 1
}

ผลลัพธ์:

จะเห็นได้ว่า break ทำให้ while loop หยุดทำงาน เมื่อนับถึง 4

💪 Summary

ในบทความนี้ เราเรียนรู้วิธีเขียน control flow ใน R กัน:

If-else:

Statement	Description
`if`	กำหนด 1 เงื่อนไข
`else`	ทำ action เมื่ออยู่นอกเงื่อนไข
`else if`	เพิ่มเงื่อนไข

Loops:

Statement	Description
`for`	repeat task เมื่อรู้ว่า action ที่ต้องทำจะเกิดขึ้นกี่ครั้ง
`while`	repeat task เมื่อไม่รู้ว่า action ที่ต้องทำจะเกิดขึ้นกี่ครั้ง

Loop control:

Statement	Description
`next`	Skip ข้อมูลใน loop
`break`	หยุด loop

🗒️ Practice Control Flow

แม้ว่าตัวอย่างในบทความนี้จะเป็นตัวอย่างง่าย ๆ แต่ control flow เป็นการเขียน code ที่มีประโยชน์มาก และสามารถใช้แก้ปัญหาทั้งเล็กและใหญ่ในโลกจริงได้ เช่น:

ส่ง update ข้อมูล PM2.5 รายวัน
เช็ก username และ password เพื่อยืนยันการเข้าสู่ระบบ
ทำระบบสั่งอาหารและจ่ายเงินออนไลน์
สร้างเกมเป่ายิ้งฉุบ
สร้างระบบกดเงิน ATM

และอีกมากมาย

สำหรับคนที่สนใจสามารถลองเขียน control flow เพื่อแก้ปัญหาเหล่านี้ได้

ติดตั้ง R และ RStudio เพื่อใช้งาน R:

Install R: https://cran.r-project.org/bin/windows/base/
Install RStudio: https://posit.co/download/rstudio-desktop/
ใช้ RStudio แบบออนไลน์: https://posit.cloud/

😺 GitHub

ดูตัวอย่าง code ในบทความนี้ได้ที่ GitHub

📃 References

✅ R Book for Psychologists: หนังสือภาษา R สำหรับนักจิตวิทยา

📕 ขอฝากหนังสือเล่มแรกในชีวิตด้วยนะครับ 😆

Correlation
t-tests
ANOVA
Reliability
Factor analysis

แล้วทุกคนจะแปลกใจว่า ทำไมภาษา R ง่ายขนาดนี้ 🙂‍↕️

👉 สนใจดูรายละเอียดหนังสือได้ที่ meb:

ดูรายละเอียดหนังสือ R Book for Psychologists

2025-02-06

R Foundation: ทำความรู้จักกับภาษา R สำหรับผู้เริ่มต้น – ภาษา R คืออะไร, ต่างกับ Python ยังไง, และเขียนยังไง?

ในบทความนี้ เราจะมาทำความรู้จักภาษา R กัน:

ภาษา R คืออะไร?
R แตกต่างกับ Python ยังไง?
พื้นฐานการเขียนภาษา R

ถ้าพร้อมแล้วมาเริ่มกันเลย

😆 ภาษา R คืออะไร?

R เป็นภาษาคอมพิวเตอร์ที่ถูกพัฒนาขึ้นในช่วง ค.ศ. 1990 โดยนักสถิติ 2 ท่านจาก University of Auckland ในนิวซีแลนด์:

Ross Ihaka
Robert Gentleman

โดยทั้งคู่พัฒนา R เพื่อทำงานกับข้อมูลในห้องแล็บโดยเฉพาะ

และด้วยเหตุที่ R ถูกออกแบบมาเพื่อทำงานกับข้อมูล จึงได้ชื่อว่าเป็น “statistical programming language”

Note: ตัวอักษรแรกของนักพัฒนาเป็นที่มาของชื่อภาษา

“Logo for R” by The R Foundation (from https://www.r-project.org/logo/ under the CC-BY-SA 4.0)

เพราะ R เป็นภาษาสำหรับ data จึงเป็นที่นิยมในสายอาชีพ data อย่าง:

Data analyst
Data scientist
Business intelligence analyst
Statistician
Researcher

ในปัจจุบัน (Jan 2025) R ได้รับความนิยมเป็นอันดับ 18 ของโลก (อ้างอิง TIOBE index):

นอกจากเป็นภาษา data แล้ว R ยังได้รับความนิยม เพราะ:

เป็นภาษา open source
ผู้ใช้งานสามารถสร้าง package (library) ในการวิเคราะห์ข้อมูลเองได้
ผู้ใช้สามารถใช้ package ที่คนอื่นเขียนไว้แล้ว มาวิเคราะห์ข้อมูลได้ (ในปัจจุบัย R มี package ให้เลือกใช้งานมากกว่า 17,000 packages)
ใช้งานได้กับหลากหลาย OS เช่น Windows, MacOS, และ Linux

🐍 R vs Python: แตกต่างกันยังไง?

ทั้ง R และ Python ต่างได้เป็นที่นิยมในสายงาน data science และมีลักษณะที่คล้ายกัน คือ:

เป็นภาษา open source
มี community ผู้ใช้งานขนาดใหญ่
มี packages ให้เลือกใช้จำนวนมาก

แต่ R และ Python จุดที่แตกต่างกัน คือ:

R	Python
เหมาะกับการทำงาน data โดยเฉพาะการวิเคราะห์สถิติเชิงลึก	เป็นภาษาสำหรับงานทั่วไป (general-purpose) รองรับการใช้งานหลายประเภทกว่า R

ดังนั้น แม้ว่า R อาจจะสามารถทำงานนอกเหนือจากงาน data ได้ (เช่น web scrapping) แต่อาจจะไม่ดีเท่ากับ Python ที่ถูกออกแบบมาให้ใช้งานทั่วไป

Note:

สำหรับคนที่สนใจสายงาน data ควรเลือกศึกษาทั้ง 2 ภาษา

แต่การจะหยิบมาใช้งาน ขึ้นอยู่กับงานตรงหน้า:

R	Python
งานวิจัยและการวิเคราะห์ข้อมูลเชิงลึก เช่น สร้างโมเดลทางสถิติ รวมทั้งการสร้างกราฟจากข้อมูลอย่างง่าย	งานที่ต้องมีความยืดหยุ่น เช่น machine learning และ AI หรืองานที่ต้อง integrate กับเครื่องมืออื่น ๆ เช่น web scrapping และ software development

🌏 Objects & Functions: โลกทั้งใบของ R

หลังจากทำความรู้จักความรู้จักกับ R เบื้องต้นแล้ว เรามาดูหลักการทำงานของ R กัน

ในการทำงานกับ R เราต้องเข้าใจก่อนว่า ทุกสิ่งที่อยู่ใน R ประกอบด้วย 2 อย่าง ได้แก่:

Object	Function
สิ่งที่เก็บใน R	สิ่งที่เกิดขึ้นใน R

นั่นคือ:

ทุกสิ่งที่เราสร้างขึ้นใน R จะถูกเก็บอยู่ใน objects (เช่น ตัวแปร, ข้อมูล)
Functions เป็นสิ่งที่เรากระทำกับ objects (เช่น การคำนวณ การสร้างกราฟ)

เมื่อเราเข้าใจแล้ว เราสามารถทำความเข้าใจ concepts อื่น ๆ ของ โดยการต่อยอดจาก 2 องค์ประกอบนี้

🧘 Objects: Existing in R

ในส่วน objects เรามี 3 สิ่งที่ต้องความเข้าใจ เพื่อทำงานกับ R:

Variables
Data types and classes
Data structures

📦 (1) Variables: การประกาศตัวแปรใน R

Variable หรือตัวแปร เป็นเหมือนกล่องเก็บของที่เก็บข้อมูลไว้ให้เรา

เราสามารถสร้างตัวแปรด้วยการใช้ <- เช่น:

x <- 10

อย่างในตัวอย่าง เป็นการสร้างตัวแปร x ที่เก็บค่าตัวเลข 10 เอาไว้

Note: เราสามารถใช้ = แทน <- ได้ แต่ไม่เป็นที่นิยมกัน

🍱 (2) Data Types & Classes: ประเภทข้อมูลใน R

ตัวแปรใน R สามารถเก็บข้อมูลได้หลายประเภท (เช่น ตัวเลข ข้อความ)

เราต้องทำความเข้าใจประเภทของข้อมูล เพราะเป็นตัวกำหนด functions ที่เราสามารถใช้ทำงานกับ variable นั้นได้

ยกตัวอย่างเช่น x เก็บตัวแปรประเภทตัวเลข เราจะไม่สามารถใช้ functions ที่ทำงานกับตัวอักษรได้

ทั้งนี้ ประเภทข้อมูลใน R มีอยู่ 5 ประเภทที่มักใช้บ่อย ได้แก่:

No.	Data Type	Example
1	Numeric	`100`
2	Character	`"One hundred"`
3	Logical	`TRUE`, `FALSE`
4	Date	`2025-01-15`
5	Factor	`"male"`, `"female"`, `"other"`

ตัวอย่าง 👇

Numeric:

age <- 10

Character:

name <- "Ben Tennyson"

Logical:

is_hero <- TRUE

Date:

date_of_birth <- as.Date("1995-12-27")

Factor:

gender <- as.factor("Male")

Note: เราสามารถเช็กประเภทข้อมูลของตัวแปร ได้ด้วย class() เช่น:

class(age)

ผลลัพธ์:

🏠 (3) Data Structures: โครงสร้างข้อมูลใน R

Data structure เป็นการนำข้อมูลมาจัดเรียงเป็นโครงสร้างที่ใหญ่ขึ้น

Data structures เป็นเหมือนอิฐที่ประกอบกันเป็นบ้านหรือตึกใน R

โครงสร้างข้อมูลใน R มีอยู่ 5 ประเภท ซึ่งแบ่งได้เป็น 2 กลุ่มตามมิติในการเก็บข้อมูล ดังนี้:

กลุ่มที่ 1: เก็บข้อมูลได้ 1 ประเภทเท่านั้น

No.	Data Structure	การเก็บข้อมูล
1	Vector	1 มิติ
2	Matrix	2 มิติ
3	Array	n มิติ

ตัวอย่าง 👇

Vector:

v <- c(1, 3, 5, 7, 9)

ผลลัพธ์:

Matrix:

m <- matrix(1:9, ncol = 3)

ผลลัพธ์:

Array:

เช่น array แบบ 3 มิติ:

4 rows
3 columns
2 ชั้น

a <- array(1:24, dim = c(4, 3, 2))

ผลลัพธ์:

กลุ่มที่ 2: เก็บข้อมูลได้มากกว่า 1 ประเภท

No.	Data Structure	การเก็บข้อมูล
1	List	1 มิติ
2	Data frame	2 มิติ

ตัวอย่าง 👇

List:

เพราะ list สามารถเก็บข้อมูลได้หลายประเภท เราสามารถใส่อะไรลงใน list ก็ได้ (แม้แต่ data structure อื่น ๆ):

grocery_list = list("apple",
                    "milk",
                    TRUE,
                    250,
                    c(1, 3, 5, 7, 9),
                    list("Walmart", "Target"))

ผลลัพธ์:

Data frame:

สำหรับ data frame เราสามารถสร้างได้จากเชื่อม vectors เข้าด้วยกัน:

groceries <- data.frame(
  Item = c("Apples", "Carrots", "Milk"),
  Category = c("Fruit", "Vegetable", "Dairy"),
  Quantity = c(5, 2, 1),
  Price = c(1.50, 0.75, 2.50)
)

ผลลัพธ์:

Note: สำหรับใครที่นึกภาพโครงสร้างข้อมูลไม่ออก สามารถดู Figure 5.6 ในหนังสือ Hands-On R Programming เพื่อช่วยไขข้อสงสัยได้

👟 Functions: Happening in R

สำหรับ functions เรามี 2 สิ่งที่ต้องทำความเข้าใจ ได้แก่:

Operators
Functions

🧮 (1) Operators: เครื่องหมายใน R

Operators เป็นเครื่องหมาย เพื่อบอก R ว่าเราต้องการทำงานหรือการคำนวณอะไร

Operators แบ่งออกเป็น 4 ประเภท ได้แก่:

No.	Operator	For	Symbols
1	Assignment	สร้าง variable	`<-` `=`
2	Arithmetic	คิดเลข	`+` `-` `*` `/`
3	Logical	คิดตรรกะ	`&` `\|` `!`
4	Relational	เปรียบเทียบค่า	`==` `!=` `>` `<` `>=` `<=`

ตัวอย่าง 👇

Assignment

เช่น สร้างตัวแปรเก็บชื่อ “John”:

my_name <- "John"

Arithmetic

เช่น คิดเลข 3 + 4:

3 + 4

Logical

เช่น not TRUE:

!TRUE

Relational

เช่น เช็กว่า 15 มากกว่า 11 ไหม:

15 > 11

🔨 (2) Functions: Action ใน R

Functions คือ code ที่เราสามารถนำกลับมาใช้ใหม่ได้ (reusable)

Functions แบ่งออกเป็น 2 ประเภท ได้แก่:

No.	Function	Description	Example
1	Built-in	Functions ที่มาพร้อม R หรือ packages ที่เราโหลดมาใช้งาน	`print()` `sum()` `str()`
2	User-defined	Functions ที่เราสร้างเอง	สร้าง function ชื่อ `hello()` เพื่อทักทาย user

Note:

สำหรับ user-defined functions เราสามารถสร้างได้โดยใช้ function() เช่น:

greeting <- function(name) {
  print(paste("Hello", name))
}

ถ้าเราเรียกใช้งาน greeting() โดยใส่ "John" ใน ():

greeting("John")

เราจะได้ผลลัพธ์แบบนี้:

💪 Summary

ในบทความนี้ เราได้ทำความรู้กับภาษา R กัน:

R เป็นภาษาสำหรับงาน data
ทั้ง R และ Python ใช้กับงาน data ได้
- R เหมาะกับการวิเคราะห์เชิงลึก
- Python เหมาะกับงานทั่วไป
- คนที่สนใจงานสาย data ควรเรียนทั้ง 2 ภาษา
ทุกอย่างใน R แบ่งเป็น objects และ functions
Objects: สิ่งที่เก็บใน R
- Variables: เก็บข้อมูล
- Data types and classes: กำหนด functions
- Data structures: ประกอบร่างข้อมูล
Functions: สิ่งที่เกิดขึ้นใน R
- Operators: เครื่องหมายในการทำงาน
- Functions: code ที่นำกลับมาใช้ใหม่ได้

⏭️ Learn More About R

🧑‍💻 GitHub

สำหรับผู้ที่สนใจ สามารถดู code ตัวอย่างในบทความนี้ได้ที่ GitHub

🔨 Free Tool

เริ่มทดลองเขียน R ด้วยตัวเอง ผ่าน RStudio

ติดตั้งและใช้งานบน desktop : https://posit.co/downloads/
ใช้งาน online: https://posit.cloud/

ดาวน์โหลด R

Windows: https://cran.r-project.org/bin/windows/base/
macOS: https://cran.r-project.org/bin/macosx/

Note: ใช้งานฟรีทั้งแบบ desktop และ online

📗 Free e-Books

ใครที่สนใจเรียนรู้เกี่ยวกับ R เพิ่มเติม สามารถอ่านหนังสือ e-book เหล่านี้ได้ฟรี:

🏫 Free Courses

สำหรับคนที่สนใจเรียนการเขียน R สามารถศึกษาคอร์สเรียนเหล่านี้ได้:

R Crash Course จาก DataRockie
HarvardX: Data Science: R Basics จาก edX

📄 References

✅ R Book for Psychologists: หนังสือภาษา R สำหรับนักจิตวิทยา

📕 ขอฝากหนังสือเล่มแรกในชีวิตด้วยนะครับ 😆

Correlation
t-tests
ANOVA
Reliability
Factor analysis

แล้วทุกคนจะแปลกใจว่า ทำไมภาษา R ง่ายขนาดนี้ 🙂‍↕️

👉 สนใจดูรายละเอียดหนังสือได้ที่ meb:

ดูรายละเอียดหนังสือ R Book for Psychologists

2025-01-30

เล่นกับข้อมูลง่าย ๆ ด้วย 5 functions จาก dplyr: วิธีใช้งาน dplyr เบื้องต้น พร้อมตัวอย่างการทำงานกับข้อมูล HR

💻 ภาษา R

R เป็นภาษาคอมพิวเตอร์ที่ออกแบบมาเพื่อทำงานกับ data เหมาะกับสายงานที่ต้องทำงานกับ data เช่น

Researcher ที่ต้องการวิเคราะห์ลักษณะกลุ่มตัวอย่าง เช่น จำนวนตัวอย่างแบ่งตามเพศ หรือช่วงอายุ
Data analyst ที่ต้องการหา insight จากข้อมูลขององค์กร เช่น วิเคราะห์แนวโน้มทางธุรกิจ
Sale ที่ต้องการวิเคราะห์ข้อมูลการขาย เช่น จำนวนลูกค้า ยอดขาย และกำไร
หรือแม้แต่ HR ที่ต้องการทำข้อมูลพนักงาน เช่น วิเคราะห์ performance, engagement, และ job satisfaction

🔢 dplyr: Library สำหรับหมุนข้อมูล

R มี built-in functions และ libraries หลากหลายที่รองรับการทำงานกับ data ในรูปแบบต่าง ๆ ซึ่งหนึ่งใน libraries ที่นิยมใช้กัน ได้แก่ dplyr

dplyr เป็น library ที่ออกแบบมาเพื่อ data transformation หรือการแปลงข้อมูล ช่วยให้การทำงานกับ data ง่ายขึ้น เมื่อเทียบกับ built-in functions

Use case ของ dplyr เช่น:

สำรวจข้อมูล (data exploration)
ทำความสะอาดข้อมูล (data cleaning)
วิเคราะห์ข้อมูล (data analysis)

ในบทความนี้ เราจะไปทำความรู้จักกับ 5 functions พื้นฐานของ dplyr ที่ใช้ทำงานกับข้อมูลกัน ซึ่งได้แก่:

select()
filter()
arrange()
summarise() หรือ summarize() (เขียนได้ทั้งสองแบบ)
mutate()

🧑‍💼 ตัวอย่างข้อมูล HR

ในบทความนี้ เราจะใช้ชุดข้อมูลจำลอง hr_data เพื่อช่วยอธิบายการใช้งาน 5 functions ของ dplyr

hr_data ช่วยจำลองสถานการณ์ของ HR ที่ต้องวิเคราะห์ข้อมูลพนักงาน เพื่อหาวิธีแก้ปัญหาพนักงานลาออก (attrition)

โดย hr_data ประกอบด้วย 8 ตัวแปร:

No.	Column	Data
1	`ID`	รหัสพนักงาน
2	`Name`	ชื่อพนักงาน
3	`Department`	แผนก
4	`Age`	อายุ
5	`Engagement`	คะแนนการมีส่วนร่วม (1 ถึง 100)
6	`YearsAtCompany`	อายุงาน
7	`AttritionRisk`	ความเสี่ยงที่จะลาออก (Low, Medium, High)
8	`Salary`	เงินเดือน

Code ในการสร้างและเรียกดู hr_data:

# Create the dataset
hr_data <- data.frame(
  ID = 1:15,
  Name = c("Alice", "Bob", "Carol", "David", "Eve", "Frank", "Grace", 
           "Henry", "Ivy", "Jack", "Karen", "Liam", "Mona", "Nate", "Olivia"),
  Department = c("HR", "IT", "Finance", "HR", "Sales", "IT", "Finance", 
                 "Sales", "IT", "HR", "Finance", "Sales", "IT", "HR", "Sales"),
  Age = c(34, 29, 45, 50, 27, 30, 42, 35, 31, 40, 38, 28, 33, 55, 26),
  Engagement = c(85, 70, 65, 55, 90, 75, 60, 88, 80, 50, 68, 72, 78, 40, 95),
  YearsAtCompany = c(5, 2, 15, 25, 1, 3, 10, 7, 4, 20, 12, 1, 6, 30, 0),
  AttritionRisk = c("Low", "Medium", "High", "High", "Low", "Medium", "High", 
                    "Low", "Medium", "High", "High", "Low", "Medium", "High", "Low"),
  Salary = c(55000, 60000, 70000, 75000, 50000, 62000, 68000, 58000, 
             61000, 77000, 72000, 51000, 64000, 80000, 49000)
)

# View the dataset
hr_data

ผลลัพธ์:

✍️ Pattern การเขียน Function

แม้ว่าทั้ง 5 functions จะมีหน้าที่แตกต่างกัน แต่มีการเรียกใช้งานที่เหมือนกัน:

			
func(dataset,
     condition)

func = ชื่อ function เช่น select, filter, arrange
dataset = ชุดข้อมูลที่เป็น input
condition = เงื่อนไขในการใช้งานทำงานของ function

1️⃣ Function #1: select()

select() ใช้เลือก column ข้อมูลที่ต้องการ

ตัวอย่าง:

ผู้บริหารต้องการข้อมูลที่มีแค่รายชื่อพนักงาน แผนก และคะแนนการมีส่วนร่วม

เราสามารถใช้ select() เลือกเฉพาะ column ที่ต้องการได้:

# Select only desired columns
select(hr_data,
       Name,
       Department,
       Engagement)

ผลลัพธ์:

Note:

เวลาเลือก column ด้วย select() เราสามารถกำหนดลำดับของ column ที่จะมาแสดงได้ เช่น ต้องการแสดง Department ก่อน Name ก็ให้เขียน Department, Name

dplyr มี helper function ที่ช่วยในการเลือก column ให้ง่ายขึ้น เช่น:

Function	Meaning
`starts_with()`	เลือก column ที่เริ่มด้วย x
`ends_with()`	เลือก column ที่ลงท้ายด้วย x
`contains()`	เลือก column ที่มีคำว่า x
`matches()`	เลือก column ที่ตรงกับ regular expression
`last_col()`	เลือก column สุดท้ายในชุดข้อมูล
`~`	เลือกทุก column ยกเว้น column ที่ระบุ

เราสามารถตั้งชื่อ column ใหม่ได้ ด้วยใช้ = เช่น FullName = Name เพื่อให้หัว column แสดงคำว่า Fullname แทน Name

2️⃣ Function #2: filter()

filter() ใช้เลือก row ที่ตรงกับเงื่อนไขที่กำหนดมาแสดง

ตัวอย่าง:

ผู้บริหารต้องการข้อมูลพนักงานที่ความเสี่ยงที่จะลาออกสูง

เราสามารถใช้ filter() เพื่อกำหนดเงื่อนไขเพื่อกรองข้อมูลออกมาได้:

# Filter for high attrition risk
filter(hr_data,
       AttritionRisk == "High")

ผลลัพธ์:

Note:

เราสามารถใช้ boolean operator และ comparison operator ร่วมได้:

Operator	Meaning
`==`	เท่ากับ
`!=`	ไม่เท่ากับ
`>`	มากกว่า
`<`	น้อยกว่า
`&`	and
`\|`	or
`!`	not

เช่น:

ผู้บริหารต้องการข้อมูลพนักงานที่ความเสี่ยงที่จะลาออกสูง ในแผนกการเงิน (Finance)

# Filter for high attrition risk in Finance
filter(hr_data,
       AttritionRisk == "High" & Department == "Finance")

ผลลัพธ์:

3️⃣ Function #3: arrange()

arrange() ใช้เรียงข้อมูลตามเงื่อนไข

ตัวอย่าง:

ผู้บริหารอยากได้ข้อมูลพนักงานเรียงจากคะแนนการมีส่วนร่วม

เราสามารถใช้ arrange() จัดลำดับตาม column ที่ต้องการได้:

# Sort employees by engagement
arrange(hr_data,
        Engagement)

ผลลัพธ์:

Note:

Default ของ arrange() เป็นเรียงจากน้อยไปมาก (A-Z)

ถ้าต้องการเรียงจากน้อยไปมาก (Z-A) ให้ใช้ desc() เช่น:

# Sort employees by engagement, from high to low
arrange(hr_data,
        desc(Engagement))

ผลลัพธ์:

4️⃣ Function #4: summarise()

summarise() ใช้ย่อยข้อมูลให้น้อยลง ช่วยให้เข้าใจข้อมูลได้ง่ายขึ้น

ตัวอย่าง:

ผู้บริการต้องการรู้ค่าเฉลี่ยคะแนนการมีส่วนร่วม

เราสามารถใช้ summarise() เพื่อหาค่าเฉลี่ยได้:

# Calculate mean engagement
summarise(hr_data,
          mean(Engagement))

ผลลัพธ์:

Note:

Functions ที่มักใช้กับ summarise() ได้แก่:

Function	Meaning
`mean()`	หาค่าเฉลี่ย
`min()`	หาค่าต่ำสุด
`max()`	หาค่าสูงสุด
`sd()`	หาค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน (standard deviation)
`n()`	นับจำนวนข้อมูล

summarise() มักใช้กับ group_by() เพื่อหาค่าสถิติตามกลุ่มข้อมูล เช่น หาค่าเฉลี่ยคะแนนการทำงานตามระดับความเสี่ยงในการลาออก:

# Calculate mean engagement by attrition risk
summarise(group_by(hr_data, AttritionRisk),
          mean(Engagement))

ผลลัพธ์:

นอกจากนี้ เราสามารถตั้งชื่อ column ของค่าสถิติได้โดยใช้ = ได้ เช่น:

# Naming the output
summarise(group_by(hr_data, AttritionRisk),
          AvgEng = mean(Engagement))

ผลลัพธ์:

5️⃣ Function #5: mutate()

mutate() ใช้สำหรับสร้างข้อมูลใหม่จากข้อมูลที่มีอยู่แล้ว

ตัวอย่าง:

ผู้บริหารอยากรู้ว่า พนักงานแต่ละคนเหลือเวลาก่อนเกษียณอายุเท่าไร

เราสามารถใช้ mutate() เพื่อสร้าง column ใหม่ที่แสดงจำนวนปีก่อนเกษียณได้:

# Add a new column
mutate(hr_data,
       YearsUntilRetirement = 60 - Age)

ผลลัพธ์:

จากผลลัพธ์ จะเห็นได้ว่า column ใหม่จะต่อท้ายสุด (ด้านขวาสุด)

Note:

ถ้าต้องการเห็นแค่ข้อมูลใหม่ เราสามารถเปลี่ยน mutate() เป็น transmute() ได้

โดยหลังจากได้ข้อมูลใหม่แล้ว transmute() จะทิ้งข้อมูลตั้งต้น และเก็บเฉพาะข้อมูลใหม่ไว้

🫂 Put Everything Together: Pipe Operator

เราจะเห็นความสามารถที่แท้จริงของ dplyr ได้เมื่อใช้งานทั้ง 5 functions ร่วมกัน โดยใช้ pipe operator: %>% หรือ |>

Pipe operator เป็นสิ่งที่ช่วยส่ง output จาก function หนึ่งไปเป็น input ของ function ต่อไป

เช่น จาก code หาค่าเฉลี่ยคะแนนการทำงานตามระดับความเสี่ยงในการลาออก ก่อนหน้านี้:

# Calculate mean engagement by attrition risk
summarise(group_by(hr_data, AttritionRisk),
          AvgEng = mean(Engagement))

ถ้าใช้ pipe operator แล้ว จะเขียนได้แบบนี้:

# Calculate mean engagement by attrition risk
hr_data |>
  
  # Group by AttritionRisk
  group_by(AttritionRisk) |>
  
  # Calculate mean
  summarise(AvgEng = mean(Engagement))

ซึ่ง code ทั้งสองชุดให้ผลลัพธ์ที่เหมือนกัน:

แต่จะเห็นได้ว่า code ที่ใช้ pipe operator มีความชัดเจนและอ่านง่ายกว่า เพราะไม่จำเป็นต้องเขียน code ที่ซ้อนกันเป็นชั้น ๆ

ทีนี้ ถ้าเราใช้ pipe operator เพื่อรวมทั้ง 5 functions เข้าด้วยกันแล้ว จะทำให้เราใช้ข้อมูลเพื่อตอบคำถามที่ซับซ้อนขึ้นได้

ตัวอย่าง:

ผู้บริหารอยากได้รายชื่อพนักงานในกลุ่มเสี่ยงลาออกสูง โดยเรียงตามอายุงานและเงินเดือน จากมากไปน้อย

เราสามารถใช้ pipe operator ร่วมกัน group_by() + summarise() + arrange() เพื่อตอบโจทย์ได้:

# Find employees with high attrition risk
# and sort by tenure and salary
hr_data |>
  
  # Filter for high attrition risk
  filter(AttritionRisk == "High") |>
  
  # Sort descending by tenure and salary
  arrange(desc(YearsAtCompany),
          desc(Salary))

ผลลัพธ์:

หรือ

ผู้บริหารต้องการรู้ว่า จำนวนพนักงานและค่าเฉลี่ยคะแนนการมีส่วนร่วมของแต่ละแผนก โดยเรียงแผนกจากค่าเฉลี่ยมากไปน้อย

hr_data |> 
  
  # Group by department
  group_by(Department) |>
  
  # Calculate mean and count the number of employees
  summarise(AvgEng = mean(Engagement),
            EmpCount = n()) |>
  
  # Sort descending by average engagement
  arrange(desc(AvgEng))

ผลลัพธ์:

หรือ

ผู้บริหารต้องการรู้สัดส่วนพนักงานในกลุ่มความเสี่ยงสูงในแต่ละแผนก โดยเรียงจากมากไปน้อย และขอให้เรียงข้อมูลดังนี้: แผนก สัดส่วนเสี่ยงสูง จำนวนพนักงานทั้งหมด จำนวนพนักงานในกลุ่มเสี่ยงสูง

hr_data |>
  
  # Group by department
  group_by(Department) |>
  
  # Count high attrition risk and find attrition risk ratio
  summarise(HighRiskCount = sum(AttritionRisk == "High"),
            TotalEmp = n(),
            HighRiskRatio = (HighRiskCount / TotalEmp) * 100) |>
  
  # Select desired columns
  select(Department, HighRiskRatio, TotalEmp, HighRiskCount) |>
  
  # Sort descending by high rish ratio
  arrange(desc(HighRiskRatio))

ผลลัพธ์:

🔥 สรุป 5 Functions จาก dplyr

5 functions พื้นฐาน ของ dplyr เป็น functions ที่สามารถใช้ร่วมกันเพื่อทำงานกับข้อมูลต่าง ๆ เช่น ข้อมูลพนักงาน ได้อย่างมีประสิทธิภาพ

No.	Function	Explain
1	`select()`	เลือก column ที่ต้องการ
2	`filter()`	เลือก row ที่ต้องการ
3	`arrange()`	จัดลำดับข้อมูล
4	`sumamrise()`	สรุปข้อมูล
5	`mutate()`	แปลงข้อมูล

Note: ใช้ %>% หรือ |> เพื่อเชื่อม functions เข้าด้วยกัน

💪 Try It Yourself

สำหรับใครที่อยากลองเล่นใช้ R เล่นกับข้อมูล HR สามารถดาวน์โหลด code ตัวอย่างในบทความได้ที่ GitHub

📚 อ่านเพิ่มเติมเกี่ยวกับ dplyr

หนังสือ R for Data Science – สอนใช้ 5 functions ของ dplyr ด้วยชุดข้อมูล nycflights13 พร้อมแบบฝึกหัด: https://r4ds.hadley.nz/data-transform.html
Posit Cheatsheets – สรุปการใช้งาน 5 functions ของ dplyr: https://rstudio.github.io/cheatsheets/html/data-transformation.html
Official dplyr Documentation – คู่มืออย่างเป็นทางการในการใช้ 5 functions ของ dplyr: https://dplyr.tidyverse.org/

✅ R Book for Psychologists: หนังสือภาษา R สำหรับนักจิตวิทยา

📕 ขอฝากหนังสือเล่มแรกในชีวิตด้วยนะครับ 😆

Correlation
t-tests
ANOVA
Reliability
Factor analysis

แล้วทุกคนจะแปลกใจว่า ทำไมภาษา R ง่ายขนาดนี้ 🙂‍↕️

👉 สนใจดูรายละเอียดหนังสือได้ที่ meb:

ดูรายละเอียดหนังสือ R Book for Psychologists

2024-12-11

Category: R

🏁 Get Started With data.table

✈️ Example Dataset: flights

1️⃣ Intro to flights

2️⃣ Get flights

✍️ Syntax: DT[i, j, by]

🍦 1st Argument: i

1️⃣ Select Rows

2️⃣ Filter

3️⃣ Sort

🧮 2nd Argument: j

1️⃣ Select Columns

2️⃣ Compute

3️⃣ Create Columns

🤝 3rd Argument: by

🔗 Combining & Chaining

1️⃣ Combining

2️⃣ Chaining

🍩 Special Symbols

1️⃣ .N

2️⃣ .SD

3️⃣ .SDcols

😎 Conclusion

🎒 Learn More About data.table

😺 GitHub

📚 อ่านเพิ่มเติมเกี่ยวกับ data.table

📑 Cheat Sheets ในการใช้งาน data.table

📃 References

✅ R Book for Psychologists: หนังสือภาษา R สำหรับนักจิตวิทยา

Share this:

R Control Flow: วิธีเขียน if, for, while ในภาษา R เพื่อการทำงานที่ง่ายขึ้น พร้อมตัวอย่าง

🕹️ If-Else

1️⃣ if

2️⃣ else

3️⃣ else if

🔁 Loops

1️⃣ for

2️⃣ while

🚸 Loop Control

1️⃣ next

2️⃣ break

💪 Summary

🗒️ Practice Control Flow

😺 GitHub

📃 References

✅ R Book for Psychologists: หนังสือภาษา R สำหรับนักจิตวิทยา

Share this:

R Foundation: ทำความรู้จักกับภาษา R สำหรับผู้เริ่มต้น – ภาษา R คืออะไร, ต่างกับ Python ยังไง, และเขียนยังไง?

😆 ภาษา R คืออะไร?

🐍 R vs Python: แตกต่างกันยังไง?

🌏 Objects & Functions: โลกทั้งใบของ R

🧘 Objects: Existing in R

📦 (1) Variables: การประกาศตัวแปรใน R

🍱 (2) Data Types & Classes: ประเภทข้อมูลใน R

🏠 (3) Data Structures: โครงสร้างข้อมูลใน R

👟 Functions: Happening in R

🧮 (1) Operators: เครื่องหมายใน R

🔨 (2) Functions: Action ใน R

💪 Summary

⏭️ Learn More About R

🧑‍💻 GitHub

🔨 Free Tool

📗 Free e-Books

🏫 Free Courses

📄 References

✅ R Book for Psychologists: หนังสือภาษา R สำหรับนักจิตวิทยา

Share this:

เล่นกับข้อมูลง่าย ๆ ด้วย 5 functions จาก dplyr: วิธีใช้งาน dplyr เบื้องต้น พร้อมตัวอย่างการทำงานกับข้อมูล HR

💻 ภาษา R

🔢 dplyr: Library สำหรับหมุนข้อมูล

🧑‍💼 ตัวอย่างข้อมูล HR

✍️ Pattern การเขียน Function

1️⃣ Function #1: select()

2️⃣ Function #2: filter()

3️⃣ Function #3: arrange()

4️⃣ Function #4: summarise()

5️⃣ Function #5: mutate()

🫂 Put Everything Together: Pipe Operator

🔥 สรุป 5 Functions จาก dplyr

💪 Try It Yourself